Elektrik Enerjisi Üretiminde İzlenebilecek Temel Yollar 17 Ağustos 2020
Günümüzde elektrik enerji üretim tesisisin kurulmasında temel olarak iki yol bulunmaktadır. Bunlardan ilki Lisanssız Elektrik Üretimi, diğeri ise lisanslı elektrik üretimi gerçekleştirmektedir.
Bir tesisin veya kişinin kendisi tarafından tüketilmek üzere elektrik üretmesinin önünü açan “Otoprodüktör Lisansı”, 2013 yılında yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Kanunu (“EPK”) ile birlikte, yürürlükten kaldırılmıştır. Aynı tarihte, bu amaçla kullanılması mümkün olan bir diğer düzenleme olan “Lisanssız Elektrik Üretim” yolu getirilmiştir.
LİSANSSIZ ELEKTRİK ÜRETİMİ
Lisanssız elektrik üretimiyle; tüketicilerin elektrik ihtiyaçlarının tüketim noktasına en yakın üretim tesislerinden karşılanması, küçük ölçekli üretim tesislerinin ülke ekonomisine kazandırılması amaçlanmakta olup böylece, lisans alınmasına ve şirket kurulmasına gerek olmaksızın elektrik üretimi yapılabilmesi mümkün hale getirilmiştir.
Lisanssız elektrik üretimi genel olarak doğal kaynaklardan beslenmekte olup, yenilenebilir enerji kaynaklarını değerlendirmektedir.
Ancak lisans alma zorunluluğundan muaf tutan bu hükmün kapsamı belirli şartlarla sınırlandırılmış olmakla, EPK 14. maddesi kapsamında birçok koşulu bulunmaktadır. Bunlardan en önemlisi tesisin kurulu güç üst sınırına sahip olması olup, belli enerji düzeyinin üzerinde yapılacak üretimlerde lisanssız elektrik üretimi yapılabilmesi için, aynı hükmün diğer bentlerinin kapsamına girmesi gerekecektir.
ÜRETİM LİSANSI ALINARAK ELEKTRİK ÜRETİMİ
Yukarıda da bahsedildiği üzere Lisanssız Üretim çeşidi, genellikle yerel ve küçük ölçekli işletmeler nezdinde, kendi enerji ihtiyaçlarının karşılanmasının sağlanması için kolaylıkla enerji tesisi kurabilmeleri için getirilmiş bir olanaktır. Diğer taraftan daha yüksek ölçekli firmalar açısından da EPK 14. maddesindeki diğer bentlerin incelenmesi gerekecektir. Ancak bu bentlerde yer alan diğer şartların da gerçekleşmemesi halinde, üretim lisansı alınarak enerji üretilmesi mümkündür.
Bu kapsamda lisans alınması suretiyle yapılacak elektrik enerjisi üretimlerinde, şirketler yalnızca kendi ihtiyaçları kadarını üretmekle kalmayarak, fazlasını üreterek bu elektrik enerjisini satma imkânı da elde edebilecektir.
Bu noktada, gerek kendi ihtiyacı için kullanılmak üzere, gerekse verimlilik kapsamında projelerin atık ısı geri kazanım yoluyla bir çok sanayi tesisisin dâhil olduğu enerji verimlilik projeleri kapsamında yapılan tesis kurulumları için uygulanacak hükümler EPK ve sair mevzuat kapsamında belirlenmektedir.
