İran'da Nasıl Yatırım Yapılır Şube Açılır? 25 Ağustos 2016

İran İslam Cumhuriyeti’nde İslam devrimi sonrasında ülkedeki tüm bankalar ve şirketler devletleştirilmiş ve yabancı sermaye yasaklanmıştır. Buna bağlı olarak İran’da yabancı yatırımın önü kapanmıştır. Ancak Üçüncü ve Dördüncü Beş Yıllık Kalkınma Planları ile yabancı sermayenin İran’a girişinin önü açılmış ve yabancı şirketlerin İran’da yatırım yapması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda hukuk sisteminde çeşitli düzenlemelere gidilmiştir.

Haziran 2002’de yürürlüğe giren Yabancı Yatırımı Teşvik ve Koruma Kanunu (FIPPA)[1] ile yatırımcıları teşvik etmek amacıyla, birtakım zararlarının karşılanması, ana sermaye ve karlarının yurtdışına transferinde devlet garantisi, yatırımların sigortalanması gibi bir takım güvenceler sağlanmıştır.

Bu güvencelerin yanı sıra vergi muafiyeti ve/veya vergide indirim ile yabancı yatırımcılara kolaylıklar sağlanmıştır. Ayrıca, 1955 tarihli Yabancı Sermayenin Korunması Kanunu’ndaki yabancı sermayenin İran şirketi ile ortaklığının belli bir yüzde ile sınırlandırılması durumu 2002 yılında yürürlüğe giren FIPPA ile ortadan kaldırılmıştır.

Yabancı şirketlerin İran’da şube açmaları, 12.11.1997 tarihli yasa ile düzenlenmiştir. Tek maddelik bu yasadaki koşul ise karşılıklılık kuralıdır. Bu kurala göre İran’da kurulmuş bir şirketin şube açabildiği ülkelerdeki şirketler İran’da şube açabilecektir. Yabancı şirketlerin İran’da şube kurmasına ilişkin mevzuat ise 03.05.1999 tarihli Bakanlar Kurulu kararı ile düzenlenmiştir.

İran’da şube açmak isteyen yabancı şirketlerin buna ilişkin taleplerini İran İslam Cumhuriyeti Maliye Bakanlığı’na bağlı Şirket Tescil Dairesi’ne yapmaları gerekmektedir. İran İslam Cumhuriyeti mevzuatına göre şube açmak isteyen yabancı şirketin ve şube temsilcisinin hazırlaması ve imzalaması gereken bir takım belgelerin bu başvuru ile birlikte sunulması gerekmektedir.

Devamla, İran Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi (5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi)’ne taraf olmadığından dolayı başvuru için hazırlanacak belgelerde apostil onayı yerine yabancı belgelerin tasdikine ilişkin prosedür uygulanacaktır.

Gerekli belgelerin hazırlanması ve tasdik işlemlerinin tamamlanmasını müteakip İran İslam Cumhuriyeti’ne belgeler gönderilmeli ve ülkenin resmi dili olan Farsçaya tercüme edilmelidir. Farsçaya tercüme edilmemiş evrakların İran İslam Cumhuriyeti nezdinde herhangi bir geçerliliği bulunmamaktadır.

 

[1] http://ipo.ir/index.aspx?siteid=83&pageid=338

 

For English Version

http://www.kasaroglu.av.tr/en/28525/How-to-Invest-and-Establish-a-Branch-in-Iran