LİMİTED ŞİRKETLERDE HİSSE DEVRİ VE HİSSELERİNİ DEVREDEN HİSSEDARIN VERGİ SORUMLULUĞU 14 Şubat 2023

Limited Şirketlerde Hisse Devri ve Hisselerini Devreden Hissedarın Vergi Sorumluluğu

Limited Şirket Nedir?

Limited şirket Türk Ticaret Kanunu (‘’TTK’’) m. 573 uyarınca, bir veya daha çok gerçek veya tüzel kişi tarafından bir ticaret unvanı altında kurulan, esas sermayesi belirli ve esas sermayesi paylarının toplamından oluşan sermaye şirketidir. Limited şirketin ortak sayısı TTK m. 574 uyarınca en fazla elli ve en az bir olabilir. Birden fazla ortak olması durumunda şirket ortakları şirket esas sermayesinin belirli bir payına sahip olur.

Limited Şirketlerde Esas Sermaye Paylarının Devri Mümkün müdür?

Limited şirketlerde esas sermaye paylarının devri mümkün olup TTK m. 595 ile esas sermaye payının hangi şartlara bağlı olarak yapılabileceği ayrıntılı şekilde düzenlenmiştir.

Limited Şirketlerde Esas Sermaye Payı Devri Şartları Nelerdir?

Limited şirketlerde, TTK m. 595 uyarınca, geçerli bir esas sermaye payı devrinden bahsedilebilmesi için:

• Esas sermaye payının devrini sağlayacak işlemler yazılı olmalıdır,
• Devre ilişkin iradelerini yansıttıkları belgede; ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri, rekabet yasağı ağırlaştırılmış veya tüm ortakları kapsayacak biçimde genişletilmiş ise bu husus, önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ile sözleşme cezasına ilişkin koşullar yer almalıdır,
• Esas sermaye payını devreden hissedar ile devralan hissedarın, devre ilişkin iradelerini yansıttıkları belgenin altındaki imzaların noter tarafından onanması gerekir,
• Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmediği müddetçe, esas sermaye payının devri için ortaklar genel kurulunun onayı alınmalıdır.

Limited Şirket Pay Senedi Devirlerinin Vergilendirilmesi Anonim Şirketlerdeki Pay Devrinden Farklı mıdır?

Limited şirketlerde pay senetleri nama yazılı olarak veya ispat aracı olarak çıkarılabilmektedir. Limited şirket pay senetleri, anonim şirket hükümlerinin aksine, kanun sistematiği içerisinde ‘’Menkul Kıymetler’’ başlığı altında değil, ‘’Ortakların Hak ve Borçları’’ başlığı altında düzenlenmiş olup TTK m. 593’ün gerekçesi incelendiğinde söz konusu pay senetlerinin, pay devrinde kolaylık yaratmayacağından hareketle ispat aracı olduğunu belirtmiş olduğundan limited şirket pay senetleri ‘’menkul kıymet’’ niteliği taşımamaktadır.

Bu bilgiler ışığında, limited şirket payları menkul kıymet olarak kabul edilemeyeceğinden, şirket ortaklarının pay senetlerinin satışının Gelir Vergisi Kanunu’nun (‘’GVK’’) mükerrer 80. maddesine göre hisse senedi olarak değerlendirilmesi mümkün değildir.

Limited Şirket Pay Senedi Devirleri Gelir Vergisine Tabi midir?

Yukarıda açıklanan sebeplerle gerçek kişilerin limited şirketin hissesi satışı anonim şirketlerden farklıdır ve herhangi bir süre elinde bekletme şartı olmaksızın ne zaman satılırsa satılsın ‘’Değer Artış Kazancı’’ olarak gelir vergisine tabidir.

Bir kısım değer artışı kazançları için öngörülen elde tutulma süresine ilişkin sınırlayıcı hükümler ortaklık haklarının veya hisselerinin elden çıkarılmasından doğan kazançlar için söz konusu değildir. Bir başka deyişle ortaklık hakkının veya hissesinin elde tutulma süresi ne olursa olsun sağlanan safi kazancın istisna tutarını aşan kısmı vergiye tabidir.

Bir takvim yılında elde edilen değer artış kazancının,2021 yılı gelirleri için,43.000 lirası gelir vergisinden istisnadır. 2022 kazançları için bu istisna 58.000 lira olarak belirlenmiştir. İstisna tutarını aşan kısım GVK genel hükümlerine göre vergilenir. Mükellefin bu kazancı yanında yıllık beyannamede beyan edeceği başka kazancı varsa tarifeye göre vergi hesabı toplam tutar üzerinden yapılacaktır.

Limited Şirket Pay Senedi Devirleri Katma Değer Vergisine (‘’KDV’’)  Tabi midir?

Gerçek kişilerin gerçekleştirmiş oldukları Pay Senedi paylarını devretmeleri Katma Değer Vergisine tabi değildir. Şahsi ticari faaliyet kapsamında gerçekleştirilen pay devirleri-teslimler ise katma değer vergisinin konusuna girer.

Kurumların aktifinde bulunan limited şirket paylarının satışı da KDV’nin konusuna girer. Ancak kanunun 17/4-r maddesinde, kurumların aktifinde iki tam yıl tutulmuş iştirak hisseleri bu süreden sonra satıldığında KDV’den istisna olmaktadır.

Limited Şirket Pay Senedi Devri Sözleşmeleri Damga Vergisi ve Harçtan Müstesna mıdır?

488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’na ekli 2 Sayılı Damga Vergisinden İstisna Kağıtlar ile ilgili tablonun ‘’Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar’’ bölümünde yer alan düzenlemeye uyarınca; anonim, eshamlı komandit, limited şirketler ile yatırım fonlarının kuruluşlarına, pay devirlerine, sermaye artırımlarına ve süre uzatımlarına ilişkin olarak düzenlenen kağıtlar damga vergisinden istisnadır.

Bu doğrultuda Limited Şirket Pay Senedi Devri Sözleşmeleri de damga vergisi ve harçtan müstesnadır.