Çek Ve Bonoda Elektronik Dönem İle Neler Değişecek? 8 Temmuz 2019
Ticaret Bakanlığı elektronik çek ve bono uygulamasına geçmek için Elektronik Çek ve Bono Kanunu Taslağı’nı hazırladı ve işbu Taslak Kanun’un 1 Ocak 2020 tarihinde yürürlüğe girmesi beklenmektedir. Taslak Kanun’un yürürlüğe girmesi halinde, çek ve bonoların elektronik ortamda düzenlenmesi, ciro edilmesi ve ödenmesi mümkün hale gelecek olup bu işlemler için bankalar nezdinde oluşturulacak sistemlerin yanı sıra banka sistemlerinin birbiriyle ilişkisini sağlamak üzere Elektronik Çek ve Bono Sistemi (“ÇEBSİS“) kurulması öngörülmektedir.
Taslak Kanun uyarınca, elektronik çekler, hali hazırda kullanılmakta olan çeklerden farklı olarak:
- “elektronik çek” ibaresini,
- Elektronik ibraz başlangıç tarihini ve
- Çek hesabı sahibinin güvenli elektronik imzasını veya elektronik kimlik doğrulama yöntemiyle oluşturulan kimlik kaydını taşımak zorunda olacak.
Elektronik çekler muhatap bankanın sistemi üzerinden düzenlenecek veya ciro edenin hesabının bulunduğu bankanın sistemi üzerinden ciro edilecek. Lehtar ve lehine ciro edilen, hesabının bulunduğu herhangi bir bankanın sistemi üzerinden ve en geç elektronik ibraz başlangıç tarihine kadar onay verebilecek. Buradaki onay ise, zilyetliğin devri niteliğinde olacak. Bununla birlikte, Elektronik çekin karşılıksız çıkması halinde muhatap banka 5941 sayılı Çek Kanunu uyarınca kısmi ödeme yapmakla yükümlü olacak. Böyle bir durumda, çekin karşılıksız çıktığı hususu ve bankanın yükümlülüğü çerçevesinde ödediği tutar ÇEBSİS’e bildirilecek.
Elektronik bonolar ise, Taslak Kanun uyarınca, hali hazırda kullanılmakta olan bonolardan farklı olarak:
- “elektronik bono” ibaresini,
- ÇEBSİS tarafından verilen seri numarasını ve
- Düzenleyenin güvenli elektronik imzasını veya elektronik kimlik doğrulama yöntemiyle oluşturulan kimlik kaydını taşımak zorunda olacak.
Elektronik bono, lehtar ve lehine ciro edilenler tarafından hesaplarının bulunduğu bir banka sistemi üzerinden vade tarihine kadar onaylanabilecek. Bono bedeli tanımlanan banka hesabına ödenecek. Vadede bono bedelinin tamamı ödenmezse, vadeyi takip eden ilk iş günü borç miktarı faizi ile birlikte sırasıyla düzenleyen, düzenleyen lehine aval veren ve cirantaların tanımladıkları hesaplardan doğrudan tahsil edilecek.
Ortak hükümlere ilişkin olarak ise belirtilmelidir ki, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun kambiyo senetlerine dayalı takibe ilişkin hükümleri elektronik çek ve bonoda da uygulanacaktır. Sonuç itibariyle, Taslak Kanun ile işlem güvenliğinin artırılmasının yanı sıra çek ve bono kullanımına pratiklik kazandırılmak amaçlanmıştır.
For English Version
http://www.kasaroglu.av.tr/en/What-Will-Change-with-the-Electronic-Era-of-Check-and-Promissory-Note

